Evet, erkek nafaka alabilir. Türk hukukunda eş için nafaka hakkı yalnız kadına tanınmış bir hak değildir. Türk Medeni Kanunu “kadın” veya “erkek” yerine eş ve taraf kavramlarını kullanır. Bu nedenle ekonomik bakımdan güçsüz olan erkek; boşanma davası sürerken tedbir nafakası, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecekse yoksulluk nafakası talep edebilir. Ortak çocuğun velayeti babaya verilmişse çocuk için anneden iştirak nafakası da istenebilir.
Erkeğe nafaka bağlanması otomatik değildir. Nafakanın türüne göre erkeğin ihtiyacı, tarafların gelir ve malvarlığı, çalışma gücü, zorunlu giderleri, boşanmadaki kusur durumu ve çocuğun ihtiyaçları ayrı ayrı değerlendirilir. Kadının daha yüksek maaş alması tek başına yeterli olmadığı gibi erkeğin işsiz olması da tek başına nafaka garantisi vermez. Belirleyici olan, kanundaki koşulların delillerle ispatlanmasıdır.
Erkek Hangi Durumlarda Nafaka Alabilir?
Erkek, boşanma nedeniyle zorunlu yaşam giderlerini karşılayamayacak ölçüde yoksulluğa düşecekse, boşanmaya yol açan olaylarda kadından daha ağır kusurlu değilse ve kadının ödeme gücü varsa yoksulluk nafakası alabilir. Eşit kusur nafakaya engel değildir; erkeğin kusurunun daha ağır olması ise yoksulluk nafakasına engeldir. Boşanma davası sürerken geçimi için tedbir nafakası istenebilir. Velayet babadaysa anne, mali gücü oranında çocuk için iştirak nafakası ödeyebilir. Her üç nafakanın amacı ve şartları birbirinden farklıdır.
Erkeğin Nafaka Hakkında Temel Kurallar
- Nafaka hakkı cinsiyete değil, ihtiyaç, kusur ve mali güç ölçütlerine bağlıdır.
- Yoksulluk nafakası için erkek boşanma yüzünden yoksulluğa düşmeli ve kusuru kadından ağır olmamalıdır.
- Taraflar eşit kusurluysa diğer şartlar da mevcut olmak kaydıyla erkek lehine yoksulluk nafakası bağlanabilir.
- Nafaka ödeyecek kadının boşanmada kusurlu olması şart değildir; ancak ödeme gücü bulunmalıdır.
- Çalışmak veya asgari düzeyde gelir sahibi olmak nafakayı kendiliğinden engellemez; gelirin zorunlu giderleri karşılayıp karşılamadığı incelenir.
- Boşanma davasındaki tedbir nafakası için nihai kusur tespiti beklenmez.
- Velayet babadaysa annenin ödediği iştirak nafakası babanın değil, çocuğun bakım hakkına dayanır.
- Yoksulluk nafakası hâkim tarafından kendiliğinden verilemez; açıkça ve miktarı belirtilerek talep edilmelidir.
- Boşanma kesinleştikten sonra ayrı yoksulluk nafakası davası açılacaksa TMK m.178’deki bir yıllık zamanaşımı dikkate alınmalıdır.
- 4 Haziran 2026 tarihli AYM kararı nafaka hakkını değil, TMK m.175’teki “süresiz olarak” ibaresini hedef almıştır; mevcut ödemeler kendiliğinden sona ermemiştir.
Erkeğin Alabileceği Nafaka Türleri Nelerdir?
“Erkek nafaka alır mı?” sorusuna doğru cevap verebilmek için önce talebin kimin geçimine yönelik olduğu ve hangi aşamada ileri sürüldüğü belirlenmelidir. Eşin dava sırasındaki geçimi, boşanma sonrasındaki yoksulluğu ve çocuğun giderleri aynı hukuki kurum değildir.
| Nafaka türü | Kimin için istenir? | Temel şart | Hukuki dayanak |
|---|---|---|---|
| Tedbir nafakası | Dava sürerken ekonomik desteğe ihtiyaç duyan erkek eş veya çocuk | Dava süresince geçimin ya da çocuğun bakımının güvenceye alınması | TMK m.169 |
| Yoksulluk nafakası | Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek erkek eş | Erkeğin kusurunun daha ağır olmaması, ihtiyaç ve kadının mali gücü | TMK m.175-176 |
| İştirak nafakası | Velayeti babada bulunan ortak çocuk | Annenin çocuğun bakım ve eğitim giderlerine gücü oranında katılması | TMK m.182, 327-331 |
| Yardım nafakası | Kanunda sayılan üstsoy, altsoy veya kardeş | Yardım edilmezse yoksulluğa düşme ve yükümlünün ödeme gücü | TMK m.364 ve devamı |
Kavram farkı: Velayet babada olduğu için anne tarafından ödenen iştirak nafakası, erkeğe kişisel gelir sağlamak amacı taşımaz. Bu para çocuğun barınma, beslenme, eğitim, sağlık ve gelişim giderlerine katılım içindir. Yoksulluk nafakası ise doğrudan boşanan eşin geçimine yöneliktir.
Erkeğe Yoksulluk Nafakası Bağlanmasının Şartları
Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesine göre boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla diğer taraftan mali gücü oranında nafaka isteyebilir. Hüküm cinsiyet ayırımı yapmadığı için aşağıdaki şartları taşıyan erkek de talepte bulunabilir.
Yoksulluk Nafakası İçin Dört Aşamalı Test
- Boşanma bağlantısı: Erkek, boşanma sonucunda geçimini sağlayamayacak duruma düşmelidir.
- Yoksulluk: Gelir ve malvarlığı; barınma, beslenme, sağlık, ulaşım ve benzeri zorunlu giderleri karşılamaya yetmemelidir.
- Kusur sınırı: Erkeğin boşanmaya neden olan olaylardaki kusuru kadının kusurundan daha ağır olmamalıdır.
- Ödeme gücü: Kadının, kendi zorunlu geçimini tehlikeye atmadan katkı sunabilecek mali gücü bulunmalıdır.
Bu koşullar birlikte aranır. Örneğin hiçbir geliri bulunmayan erkek ağır kusurluysa yoksulluk nafakası alamaz. Buna karşılık erkek kusursuz olsa bile kendi gelir ve malvarlığı zorunlu ihtiyaçlarını rahatça karşılıyorsa yoksulluk şartı oluşmaz. Kadının geliri yoksa veya kendi temel giderlerini dahi karşılayamıyorsa da ödeme gücü bulunmadığından talep reddedilebilir.
Yoksulluk nafakası boşanma öncesindeki yaşam standardını aynen sürdürme veya eski eş üzerinden zenginleşme aracı değildir. Mahkeme, erkeğin asgari ve makul yaşam ihtiyaçlarıyla kadının mali gücü arasında hakkaniyete uygun bir denge kurar. Talep; boşanma dilekçesinde, cevap veya karşı dava dilekçesinde açıkça ileri sürülmeli ve miktarı belirtilmelidir. Hâkim talepten fazlasına karar veremez.
Çalışan veya İşsiz Erkek Nafaka Alabilir Mi?
Çalışan erkek de, işsiz erkek de somut koşullara göre nafaka alabilir; çalışma durumu tek başına sonucu belirlemez. Düzenli ve yeterli gelir yoksulluk iddiasını ortadan kaldırabilir. Buna karşılık düşük ücret, ağır sağlık gideri, yüksek ve zorunlu barınma gideri veya çalışma kapasitesini sınırlayan durumlar nedeniyle gelir temel ihtiyaçlara yetmiyorsa yoksulluk hâli devam edebilir.
| Erkeğin ekonomik durumu | Nafakaya olası etkisi | Araştırılacak deliller |
|---|---|---|
| Asgari ücret veya düşük düzenli gelir | Otomatik ret nedeni değildir; gelirin zorunlu giderlere yetip yetmediği incelenir. | Maaş bordrosu, kira, sağlık, ulaşım ve temel gider kayıtları |
| İşsizlik | İhtiyacı gösterebilir; fakat işsizliğin gerçekliği, süresi ve çalışma gücü değerlendirilir. | SGK dökümü, işten çıkış kaydı, İŞKUR başvuruları, sağlık belgeleri |
| Emekli aylığı | Aylık ve diğer varlıklar geçime yetiyorsa nafaka reddedilebilir; düşük aylık tek başına kesin engel değildir. | Emekli aylığı, banka kayıtları, taşınmaz ve araç bilgileri |
| Düzensiz veya mevsimlik çalışma | Yıllık ortalama gelir ve işin sürekliliği dikkate alınır. | Banka hareketleri, vergi ve meslek kayıtları, tanık ve iş sözleşmeleri |
| Sağlık nedeniyle çalışamama | Çalışma gücünün azalması ve sürekli giderler ihtiyacı güçlendirebilir. | Sağlık kurulu raporu, tedavi ve ilaç giderleri, engellilik veya iş göremezlik kaydı |
| Gelir getiren malvarlığı | Kira, faiz veya işletme geliri yoksulluğu ortadan kaldırabilir ya da nafaka miktarını azaltabilir. | Tapu, araç, şirket, vergi, kira sözleşmesi ve banka kayıtları |
Erkeğin çalışabilecek durumda olduğu hâlde makul bir gerekçe olmaksızın gelir elde etmekten kaçınması, nafaka talebini zayıflatabilir. Ancak yalnız yaş veya meslek bilgisine bakılarak varsayımsal gelir kabul edilmemelidir. Eğitim, mesleki tecrübe, bölgesel iş imkânı, hastalık, engellilik, yaş, bakımını üstlendiği çocuk ve fiilî iş arama çabası birlikte incelenmelidir.
“Kadın Daha Çok Kazanıyor” Tek Başına Yeterli Değildir
Gelir farkı önemli bir veridir fakat yoksulluk nafakasının tek koşulu değildir. Erkek kendi zorunlu ihtiyaçlarını karşılayabiliyorsa yalnız kadının daha yüksek geliri nedeniyle nafaka alamaz. Tersine kadın daha az kazanıyor görünse bile erkeğin hiç geliri bulunmaması, sağlık giderleri ve tarafların tüm malvarlığı birlikte değerlendirildiğinde farklı bir sonuç çıkabilir.
Erkeğin Kusuru Nafaka Hakkını Nasıl Etkiler?
Yoksulluk nafakasında aranan ölçüt, erkeğin tamamen kusursuz olması değil, kusurunun kadının kusurundan daha ağır olmamasıdır. Bu nedenle erkek kusursuz, daha az kusurlu veya eşit kusurluysa diğer koşulların varlığı hâlinde nafaka isteyebilir. Erkek ağır kusurluysa yoksulluğa düşecek olsa bile yoksulluk nafakası talebi kabul edilmez.
| Kusur karşılaştırması | Yoksulluk nafakasına etkisi | Gerekçe |
|---|---|---|
| Erkek kusursuz, kadın kusurlu | Diğer şartlar varsa talep edebilir. | Erkeğin kusuru daha ağır değildir. |
| Erkek daha az kusurlu | Diğer şartlar varsa talep edebilir. | Kanundaki kusur sınırı aşılmamıştır. |
| Taraflar eşit kusurlu | Diğer şartlar varsa talep edebilir. | Eşit kusur, “daha ağır kusur” değildir. |
| Erkek daha ağır kusurlu | Yoksulluk nafakası alamaz. | TMK m.175’teki kusur koşulu gerçekleşmez. |
| Kadın kusursuz | Bu durum tek başına ödeme yükümlülüğünü kaldırmaz. | Kanun, nafaka yükümlüsünün kusurunu şart koşmaz. |
Aldatma, fiziksel veya psikolojik şiddet, hakaret, ekonomik şiddet, ortak konutu terk, güven sarsıcı davranış ve evlilik yükümlülüklerine aykırılık gibi vakıalar kusur değerlendirmesinde önem taşıyabilir. Fakat “aldatan eş hiçbir koşulda nafaka alamaz” gibi soyut bir cümle doğru değildir. Mahkeme tüm sabit vakıaları karşılaştırarak hangi tarafın daha ağır kusurlu olduğunu belirler. Ayrıca boşanma davası sürerken hükmedilen tedbir nafakası nihai kusur kararına bağlı değildir.
Boşanma Davası Sürerken Erkeğe Tedbir Nafakası Verilir Mi?
TMK m.169 uyarınca boşanma veya ayrılık davası açılınca hâkim, davanın devamı süresince eşlerin barınması, geçimi, malların yönetimi ve çocukların bakımına ilişkin geçici önlemleri alır. Ekonomik gücü yetersiz olan erkek lehine tedbir nafakası bu kapsamda kararlaştırılabilir.
Tedbir nafakasının amacı yargılama bitene kadar ortaya çıkan acil geçim dengesizliğini gidermektir. Bu aşamada boşanmada kimin daha ağır kusurlu olduğu kesinleşmediğinden, yoksulluk nafakasındaki kusur şartı aynen uygulanmaz. Mahkeme tarafların güncel gelirini, konut ve sağlık giderlerini, çocukların kimin yanında kaldığını ve dava süresindeki fiilî ihtiyaçları değerlendirir.
- Dava açılır: Erkek, kendisi ve yanında kalan çocuk için tedbir nafakası talep eder; hâkim geçici önlemleri değerlendirir.
- Ekonomik araştırma yapılır: SGK, tapu, araç, banka ve meslek kayıtları ile zorunlu giderler dosyaya alınır.
- Boşanma hükmü kurulur: Şartları varsa erkek lehine tedbir nafakasının yoksulluk nafakası olarak sürmesine karar verilir.
- Hüküm kesinleşir: Eş için tedbir nafakası sona erer; kararda kabul edilmişse yoksulluk nafakası başlar.
- Koşullar değişir: Artırma, azaltma veya kaldırma davası gündeme gelebilir.
Velayet Babadaysa Anne Nafaka Öder Mi?
Evet. Ortak çocuğun velayeti babaya verilmişse anne, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine mali gücü oranında iştirak nafakası ödeyebilir. Anne veya baba olmak bakımından hukuki bir üstünlük yoktur. Velayeti kullanmayan ebeveyn, TMK m.182 gereğince çocuğun giderlerine gücü oranında katılır.
İştirak nafakasında eşlerin boşanmadaki kusuru belirleyici değildir. Çocuğun yaşı, okul ve servis masrafı, sağlık durumu, beslenme, giyim, barınma payı, sosyal gelişim giderleri ve her iki ebeveynin ekonomik gücü değerlendirilir. Velayet sahibi babanın da gücü oranında giderlere katılması gerekir; bütün mali yük otomatik olarak anneye bırakılmaz.
Çocuğun hakkı: Baba kendisi için yoksulluk nafakasından vazgeçebilir; ancak çocuk adına kararlaştırılacak iştirak nafakası yalnız eşler arasındaki bir alacak gibi ele alınamaz. Anlaşmalı boşanma protokolündeki çocukla ilgili düzenlemeler hâkimin denetimine tabidir ve çocuğun üstün yararı esastır.
Erkeğe Ödenecek Nafaka Miktarı Nasıl Hesaplanır?
Nafaka için kanunda sabit bir yüzde, asgari tutar veya “maaşın dörtte biri” biçiminde genel bir formül yoktur. Mahkeme, talep edilen miktarı üst sınır kabul ederek erkeğin gerçek ihtiyacı ile kadının ödeme gücü arasında hakkaniyet dengesi kurar. Bu nedenle aynı maaşlara sahip iki dosyada; kira, çocuk, sağlık ve malvarlığı farkları nedeniyle farklı tutarlar çıkabilir.
| İnceleme alanı | Erkek yönünden | Kadın yönünden |
|---|---|---|
| Gelir | Maaş, emekli aylığı, kira, işletme, faiz ve düzenli destekler | Maaş, serbest meslek veya şirket geliri, kira ve diğer kazançlar |
| Malvarlığı | Konut, araç, arsa, mevduat ve gelir getirici haklar | Konut, araç, arsa, mevduat, şirket payı ve yatırımlar |
| Zorunlu gider | Kira, gıda, sağlık, ulaşım ve bakmakla yükümlü olunan kişiler | Kendi geçim giderleri, sağlık, konut ve diğer bakım yükümlülükleri |
| Çalışma gücü | Yaş, sağlık, eğitim, meslek, iş arama çabası ve çocuk bakımı | Gelirin sürekliliği, iş güvencesi ve fiilî kazanma kapasitesi |
| Talep sınırı | Dilekçede istenen tutar mahkeme için üst sınırdır. | Ödeme gücünü aşan ve kendi geçimini tehlikeye atan tutar yüklenemez. |
Gelirin bordroda düşük gösterildiği iddia ediliyorsa yalnız tanık anlatımıyla yetinilmemelidir. SGK hizmet dökümü, vergi kaydı, banka hesap hareketleri, tapu ve araç kayıtları, şirket ortaklıkları, kira sözleşmeleri, kredi kartı harcamaları ve yaşam biçimini gösteren hukuka uygun deliller birlikte değerlendirilir. Hukuka aykırı biçimde ele geçirilen özel yazışma veya hesap kayıtlarının dosyaya sunulması ayrıca ispat ve kişisel veri sorunu doğurabilir.
Boşanma, nafaka, velayet ve ekonomik araştırmanın aynı dosyada doğru kurgulanması için İzmir boşanma avukatı hizmet alanı kapsamında hukuki destek alınabilir. Nafakanın talep türü, başlangıç tarihi ve delilleri dava dilekçesinde açıkça ayrıştırılmalıdır.
Erkek Nafaka Talebini Ne Zaman ve Nasıl İleri Sürmelidir?
Yoksulluk nafakası boşanma davasının fer’î sonucu olarak aynı dosyada istenebilir. Talep boşanma dilekçesinde, cevap veya karşı dava dilekçesinde açıkça yazılmalı; aylık tutar ve mümkünse yıllık artış yöntemi belirtilmelidir. Yargılama sırasında talebin değiştirilmesi, dilekçeler aşaması ve usul kuralları nedeniyle ayrıca değerlendirilir.
Boşanma kararı kesinleştikten sonra da ayrı yoksulluk nafakası davası açılabilir. Ancak TMK m.178’e göre evliliğin boşanmayla sona ermesinden doğan dava hakları, boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Ayrı davada yetkili mahkeme TMK m.177 uyarınca nafaka alacaklısının yerleşim yeri mahkemesidir; görevli mahkeme aile mahkemesidir. Aile mahkemesi bulunmayan yerde asliye hukuk mahkemesi aile mahkemesi sıfatıyla görev yapar.
| Talep veya dava | Ne zaman? | Kritik süre / usul |
|---|---|---|
| Tedbir nafakası | Boşanma veya ayrılık davası sürerken | Geçici ihtiyaç ortaya çıktığında gecikmeden istenir; dava sona erince eş yönünden tedbir de sona erer. |
| Yoksulluk nafakası | Boşanma davası içinde | Açık talep ve miktar gerekir; karar boşanmanın kesinleşmesiyle sonuç doğurur. |
| Ayrı yoksulluk nafakası davası | Boşanma kesinleştikten sonra | Kesinleşmeden itibaren bir yıllık zamanaşımı uygulanır. |
| Nafakanın artırılması, azaltılması veya kaldırılması | Ekonomik ve sosyal koşullar esaslı değiştiğinde | Kanunda belirli bekleme süresi yoktur; değişiklik ve talep tarihi delillendirilir. |
| İstinaf başvurusu | Nafaka hükmüne karşı | Kural olarak gerekçeli kararın usulüne uygun tebliğinden itibaren iki haftadır. |
Anlaşmalı Boşanmada Nafaka Talebi Açık Yazılmalıdır
Erkek lehine yoksulluk nafakası anlaşmalı boşanma protokolünde kararlaştırılabilir. Tutar, ödeme günü, artış yöntemi ve başlangıç tarihi belirsiz bırakılmamalıdır. Yoksulluk nafakasından açıkça vazgeçilmesi veya talebin hiç düzenlenmemesi, kesinleşmeden sonra yeni talep bakımından ciddi hak kaybı doğurabilir. Çocuğun iştirak nafakası ise çocuğun üstün yararı nedeniyle farklı değerlendirilir.
Erkeğin Nafaka Davasında Hangi Deliller Önemlidir?
Nafaka dosyasında soyut “gelirim yok” veya “eşim çok kazanıyor” beyanı yeterli değildir. Ekonomik ve sosyal durum araştırmasının güncel, kapsamlı ve karşılaştırılabilir olması gerekir. Dava tarihine yakın belgeler tercih edilmeli; geçici banka bakiyesi ile düzenli gelir birbirine karıştırılmamalıdır.
Dosyada Toplanabilecek Başlıca Belgeler
- SGK hizmet dökümü, maaş bordroları, emekli aylığı ve işsizlik kayıtları,
- Tapu, araç, vergi, şirket ortaklığı ve ticaret sicili kayıtları,
- Banka hareketleri, kira sözleşmeleri ve düzenli gelir kaynakları,
- Konut kirası, sağlık, ilaç, ulaşım ve zorunlu yaşam gideri belgeleri,
- Çalışma gücünü etkileyen sağlık kurulu raporu ve tedavi kayıtları,
- İş arama başvuruları, mesleki yeterlilik ve işten çıkış belgeleri,
- Kusur vakıalarına ilişkin mesaj, tutanak, sağlık raporu, tanık ve diğer hukuka uygun deliller,
- Çocuk için okul, servis, kurs, sağlık, bakım ve özel ihtiyaç giderleri.
Mahkeme kamu kurumlarından kayıt isteyebilir; ancak tarafın hangi kaydın hangi vakıayı ispatlayacağını somutlaştırması süreci güçlendirir. Özellikle kayıt dışı gelir iddiasında işyeri, faaliyet türü, müşteri hareketi veya malvarlığı gibi denetlenebilir olgular gösterilmelidir. Sosyal medya görüntüsü tek başına sürekli gelir kanıtı sayılmayabilir fakat diğer delillerle birlikte yaşam standardına ilişkin emare oluşturabilir.
Erkeğe Bağlanan Nafaka Ne Zaman Sona Erer?
İrat biçiminde ödenen yoksulluk nafakası, erkeğin yeniden evlenmesi veya taraflardan birinin ölümüyle kendiliğinden sona erer. Erkeğin evlenmeden fiilen evliymiş gibi başka biriyle yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması veya haysiyetsiz hayat sürmesi hâlinde ise nafakanın kaldırılması için mahkeme kararı gerekir. Tarafların mali durumunun değişmesi veya hakkaniyetin gerektirmesi hâlinde nafaka artırılabilir ya da azaltılabilir.
| Değişiklik | Sonuç | İzlenecek yol |
|---|---|---|
| Erkeğin yeniden evlenmesi | Yoksulluk nafakası kendiliğinden sona erer. | Evlilik kaydı üzerinden icra dosyasının güncellenmesi gerekebilir. |
| Taraflardan birinin ölümü | İrat biçimindeki nafaka kendiliğinden sona erer. | Ölüm kaydı ilgili dosyalara sunulur. |
| Erkeğin düzenli ve yeterli gelir elde etmesi | Yoksulluk ortadan kalkmışsa nafaka kaldırılabilir. | Kaldırma davasında gelir ve gider değişikliği ispatlanır. |
| Erkeğin fiilen evli gibi yaşaması | Mahkeme kararıyla nafaka kaldırılabilir. | Süreklilik taşıyan ortak yaşam hukuka uygun delillerle gösterilir. |
| Kadının gelirinin ciddi biçimde azalması | Hakkaniyete göre azaltma veya kaldırma gündeme gelebilir. | Yeni ekonomik durum ve zorunlu giderler delillendirilir. |
| Enflasyon ve ihtiyaçların artması | Erkek nafakanın artırılmasını isteyebilir. | Güncel ihtiyaç, tarafların mali gücü ve önceki karar karşılaştırılır. |
Koşulların değişmesi önceki nafaka kararını kendiliğinden hükümsüz kılmaz. Kendiliğinden sona erme sebepleri dışındaki durumlarda mahkeme kararı alınmadan ödemenin tek taraflı kesilmesi icra ve şikâyet riski doğurabilir. Nafakanın artırılması, azaltılması ve kaldırılması hakkında ayrıntılı değerlendirme için İzmir nafaka avukatı sayfası incelenebilir.
Ceza hukuku ayrımı: Nafaka hakkının kaynağı TCK değil, Türk Medeni Kanunu’dur. İlama dayalı nafakanın ödenmemesinde temel yaptırım İcra ve İflas Kanunu m.344 kapsamındaki şikâyet yoludur. TCK m.233’teki aile hukukundan doğan bakım, eğitim veya destek yükümlülüğünün ihlali ise unsurları ayrıca oluşursa değerlendirilebilir; her gecikmiş nafaka taksiti kendiliğinden TCK kapsamında suç sayılmaz.
Süresiz Nafaka Kalktı Mı? 2026 AYM Kararı Erkeği Nasıl Etkiler?
Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, Antalya 12. Aile Mahkemesinin E.2025/156 sayılı itiraz başvurusunu 4 Haziran 2026 tarihli toplantısında görüşerek TMK m.175’in birinci fıkrasındaki “süresiz olarak” ibaresinin iptaline oy çokluğuyla karar verdi. Kamuoyuna açıklanan sonuçta iptal hükmünün Resmî Gazete’de yayımlanmasından dokuz ay sonra yürürlüğe girmesi öngörüldü.
14 Ağustos 2026 İtibarıyla Güncel Durum
Gerekçeli iptal kararı ve buna bağlı kesin yürürlük tarihi bu içeriğin güncellendiği tarihte Resmî Gazete’de yayımlanmış değildir. Bu nedenle dokuz aylık sürenin takvim günüyle bitiş tarihi henüz belirlenemez ve TMK m.175’in mevcut metni uygulanmaya devam eder. Karar, yoksulluk nafakasını bütünüyle kaldırmadığı gibi erkeğin nafaka talep hakkını da ortadan kaldırmamıştır. Mevcut nafaka kararları yalnız haber veya gündem sonucu nedeniyle kendiliğinden sona ermez.
İptal kararı yalnız “süresiz olarak” ibaresine ilişkindir; tedbir nafakası, iştirak nafakası ve yardım nafakası bu kararın doğrudan konusu değildir. Yeni yasal düzenlemenin nafaka süresini hangi ölçütlere bağlayacağı, devam eden davalara ve kesinleşmiş kararlara ilişkin geçiş hükümleri gerekçeli karar ve kanun değişikliğiyle netleşecektir. Bu aşamada “her nafaka evlilik süresi kadar olacak” veya “ödemeler durdu” şeklinde kesin bir sonuç çıkarılamaz.
Yargıtay Kararlarında Erkek Eşin Nafaka Hakkı
Yüksek yargı kararları, nafakanın cinsiyete göre değil kanuni şartlara göre incelendiğini gösterir. Emsal kararların dosyaya uygulanmasında kararın yalnız sonuç kısmı değil; tarafların geliri, kusur dengesi, sağlık durumu ve talep biçimi de karşılaştırılmalıdır.
| Karar | Öne çıkan ilke | Erkek nafakası bakımından anlamı |
|---|---|---|
| Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E.2007/1981, K.2007/15518 | Tam kusurlu koca lehine yoksulluk nafakası verilmesi TMK m.175’e aykırı bulunmuştur. | Ret sebebi erkek olmak değil, erkeğin daha ağır/tam kusurlu olmasıdır. |
| Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, E.2011/9304, K.2012/6412 | Eşit kusurlu ve boşanmayla yoksulluğa düşecek eşin nafaka talebinin yalnız kusur nedeniyle reddi doğru bulunmamıştır. | Eşit kusur, yoksulluk nafakasına engel değildir. |
| Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E.2017/2-2668, K.2021/651 | TMK m.175 gereğince nafaka yükümlüsünün boşanmada kusurlu olması aranmaz. | Kadın kusursuz olsa bile erkeğin şartları oluşmuşsa ödeme yükümlülüğü değerlendirilebilir. |
| Anayasa Mahkemesi, E.2011/136, K.2012/72 | Önceki sistemde “süresiz” ifadesinin mutlaka ömür boyu ödeme demek olmadığı; TMK m.176’daki sona erme ve değişiklik sebeplerinin bulunduğu açıklanmıştır. | Nafaka koşullar devam ettiği sürece koruma sağlar; değişen koşullar dava yoluyla denetlenebilir. |
| Anayasa Mahkemesi Genel Kurulu, E.2025/156, 04.06.2026 tarihli sonuç | TMK m.175’teki “süresiz olarak” ibaresinin iptaline ve yürürlüğün Resmî Gazete yayımından dokuz ay sonrasına bırakılmasına karar verilmiştir. | Nafaka hakkı sürmekte; süre rejiminin yeni kanun ve geçiş hükümleriyle netleşmesi beklenmektedir. |
Bir kararın “emsal” olması aynı durumda otomatik aynı nafaka tutarına hükmedileceği anlamına gelmez. Yoksulluk ve ödeme gücü zamana, şehre, kira düzeyine, sağlık koşullarına ve tarafların fiilî gelirlerine göre değişir. Bu nedenle yüksek mahkeme kararlarından ilke çıkarılmalı, somut ekonomik veriler ayrıca ispatlanmalıdır.
Resmî Hukuki Kaynaklar
Erkeğin Nafaka Talebinde Gelir, Kusur ve Süre Birlikte İncelenmelidir
Boşanma dilekçesi, cevap ve karşı dava talepleri, sosyal-ekonomik durum kayıtları, kusur delilleri, sağlık ve zorunlu gider belgeleri birlikte değerlendirilmelidir. Özellikle yoksulluk nafakasının açıkça talep edilmesi, miktarın belirtilmesi ve boşanma sonrasında açılacak davada bir yıllık sürenin kaçırılmaması hak kaybını önler.
Erkeklerin Nafaka Hakkı Hakkında Sık Sorulan Sorular
Erkek eşinden nafaka alabilir mi?
Evet. Erkek boşanma yüzünden yoksulluğa düşecekse, kusuru kadından daha ağır değilse ve kadının ödeme gücü varsa yoksulluk nafakası alabilir. Kanun nafaka hakkını cinsiyete göre sınırlamaz.
İşsiz erkek nafaka alabilir mi?
Alabilir; ancak işsizlik tek başına yeterli değildir. İşsizliğin gerçekliği ve nedeni, erkeğin çalışma gücü, geliri ve malvarlığı, boşanmadaki kusuru ile kadının mali gücü birlikte değerlendirilir.
Çalışan erkek nafaka alabilir mi?
Evet. Erkeğin geliri barınma, beslenme, sağlık ve ulaşım gibi zorunlu giderlerini karşılamaya yetmiyorsa çalışma olgusu tek başına engel değildir. Düzenli ve yeterli gelir ise yoksulluk şartını ortadan kaldırabilir.
Kadın erkekten fazla maaş alıyorsa nafaka öder mi?
Maaş farkı tek başına ödeme zorunluluğu doğurmaz. Erkeğin boşanma nedeniyle yoksulluğa düşmesi, kusurunun daha ağır olmaması ve kadının kendi geçimini tehlikeye atmadan ödeme yapabilecek gücü bulunması gerekir.
Eşit kusurlu erkek yoksulluk nafakası alabilir mi?
Evet. TMK m.175 yalnız talep edenin kusurunun daha ağır olmamasını arar. Eşit kusur bu koşulu ihlal etmez; yoksulluk, boşanma bağlantısı ve kadının ödeme gücü ayrıca bulunmalıdır.
Ağır kusurlu erkek nafaka alabilir mi?
Ağır kusurlu erkek yoksulluk nafakası alamaz. Bununla birlikte boşanma davası sürerken geçici geçim önlemi niteliğindeki tedbir nafakası, nihai kusur tespiti beklenmeden değerlendirilebilir.
Velayet babadaysa anne çocuğa nafaka öder mi?
Evet. Velayeti kullanmayan anne, mali gücü oranında çocuğun bakım ve eğitim giderlerine iştirak nafakasıyla katılır. Bu nafaka babanın kişisel hakkı değil, çocuğun bakım hakkıdır.
Erkek boşanma davası sürerken nafaka alabilir mi?
Evet. Ekonomik ihtiyacı bulunan erkek, boşanma davası süresince TMK m.169 kapsamında tedbir nafakası isteyebilir. Bu talepte nihai kusur tespitinin kesinleşmesi beklenmez.
Erkeğe verilecek nafaka maaşın yüzde kaçıdır?
Kanunda sabit bir oran yoktur. Mahkeme erkeğin zorunlu ihtiyacını, kadının mali gücünü, tarafların malvarlığını ve hakkaniyeti değerlendirir; talep edilen tutardan daha fazlasına hükmedemez.
Boşandıktan sonra erkek nafaka davası açabilir mi?
Evet. Ancak boşanmadan doğan yoksulluk nafakası talebi, boşanma hükmünün kesinleşmesinden itibaren bir yıllık zamanaşımına tabidir. Önceki protokol veya hükümde açık vazgeçme bulunup bulunmadığı da incelenmelidir.
Erkeğe bağlanan nafaka ömür boyu sürer mi?
Hayır. Yeniden evlenme veya ölümde kendiliğinden sona erer; yoksulluğun bitmesi, fiilî evlilik benzeri yaşam ve kanundaki diğer hâllerde mahkemece kaldırılabilir. 2026 AYM kararı ayrıca “süresiz olarak” ibaresini iptal etmiş, fakat yürürlük süreci henüz tamamlanmamıştır.
2026 AYM kararı erkeklerin nafaka hakkını kaldırdı mı?
Hayır. AYM kararı yoksulluk nafakası hakkını veya erkeklerin talep imkânını kaldırmadı; TMK m.175’teki “süresiz olarak” ibaresini iptal etti. Gerekçeli kararın yayımı, dokuz aylık yürürlük süresi ve yeni yasal düzenleme belirleyici olacaktır.
